Roszczenia wierzyciela do majątku wspólnego z tytułu odszkodowania za wypadek spowodowany przez jednego z małżonków

Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa, która obejmuje majątek wspólny. Majątek ten tworzą przedmioty majątkowe nabyte w czasie trwania małżeństwa przez oboje małżonków lub przez jednego z nich. Do majątku wspólnego należą między innymi pobrane wynagrodzenie za pracę czy dochody z majątku wspólnego lub osobistego każdego z małżonków. Do majątku osobistego z kolei należą przede wszystkim przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej, zatem mieszkanie, które nabyła Pani przed ślubem wchodzi w skład Pani majątku odrębnego.

Zgodnie z obowiązującym stanem prawnym, jeżeli zobowiązanie jednego z małżonków nie wynika z czynności prawnej (a taki właśnie charakter – zobowiązania pozaumownego ma zobowiązanie Pani męża z tytułu spowodowania wypadku samochodowego), wierzyciel może żądać zaspokojenia tylko z majątku osobistego dłużnika (w tym wypadku Pani małżonka), z wynagrodzenia za pracę lub z dochodów uzyskanych przez niego z innej działalności zarobkowej, jak również z korzyści uzyskanych z praw autorskich i pokrewnych, praw własności przemysłowej oraz innych praw twórcy. Jak wynika z powyższego, odpowiedzialność ta nie rozciągnie się ani na Pani majątek odrębny (mieszkanie nabyte przed ślubem) ani na Państwa majątek wspólny, czyli np. wspomniany przez Panią samochód. W zasadzie ewentualnej egzekucji podlegać będą tylko przedmioty majątkowe znajdujące się w majątku odrębnym Pani męża oraz uzyskiwane przez niego wynagrodzenie za pracę. W kwestii zamiaru nabycia przez Państwa domu, to z racji, iż będzie on wchodził do majątku wspólnego, również nie będzie podlegał egzekucji, gdyż wierzyciel małżonka nie może w czasie trwania wspólności ustawowej żądać zaspokojenia z udziału, który w razie ustania wspólności przypadnie temu małżonkowi w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku.

Odnosząc się do zadanego przez Panią pytania o możliwość egzekucji długu z pensji męża, to odwołując się do poczynionych już powyżej uwag, dodać należy, że zgodnie z regulacją Kodeksu pracy, z wynagrodzenia za pracę – po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne i zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych – można potrącić sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne do wysokości połowy wynagrodzenia, przy czym kwotą wolną od potrąceń jest kwota równa minimalnemu wynagrodzeniu za pracę.

Z kolei o tym, czy zajęciu będzie podlegało świadczenie rodzinne uzyskiwane w Holandii decydować będą wewnętrzne regulacje prawa tego państwa (dług egzekwowany będzie w miejscu pobierania wynagrodzenia za pracę).

Co do możliwości zajęcia zwrotu podatku to przyjąć należy, art. 31 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (k.r.o.) zgodnie z którym do majątku wspólnego należą w szczególności:

1) pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków,

2) dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków,

3) środki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego każdego z małżonków,

4) kwoty składek zewidencjonowanych na subkoncie, o którym mowa w art. 40a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585, z późn. zm.).

W przypadku wspólnego rozliczenia dochód uzyskany przez Państwa w ramach zwrotu podatku będzie stanowił majątek wspólny.

Zgodnie z art. 41. § 1 k.r.o., jeżeli małżonek zaciągnął zobowiązanie za zgodą drugiego małżonka, wierzyciel może żądać zaspokojenia także z majątku wspólnego małżonków.

§ 2. Jeżeli małżonek zaciągnął zobowiązanie bez zgody drugiego małżonka albo zobowiązanie jednego z małżonków nie wynika z czynności prawnej, wierzyciel może żądać zaspokojenia z majątku osobistego dłużnika, z wynagrodzenia za pracę lub z dochodów uzyskanych przez dłużnika z innej działalności zarobkowej, jak również z korzyści uzyskanych z jego praw, o których mowa w art. 33 pkt 9, a jeżeli wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa, także z przedmiotów majątkowych wchodzących w skład przedsiębiorstwa.

Biorąc pod uwagę powyższe dochód z tytułu zwrotu z podatku w ramach wspólnego rozliczenia nie może stanowić zaspokojenia roszczenia wierzyciela z tytułu odszkodowania za wypadek spowodowany przez Pani męża.

Odpowiadając na pytanie o ewentualne „dziedziczenie” przez Panią omawianego długu, należy stwierdzić, iż zgodnie z przepisami prawa spadkowego, nie należą do spadku tylko prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą jego śmierci przechodzą na oznaczone osoby, niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami. Obowiązek zadośćuczynienia przez Pani męża roszczeniu powstałemu na skutek spowodowania przez niego wypadku samochodowego nie należy do żadnej z powyższych kategorii, w związku z czym, w wypadku śmierci męża, zobowiązanie z tytułu odszkodowania obciąży masę spadkową. Jednakże mogłaby przyjąć Pani spadek z dobrodziejstwem inwentarza, co oznaczać będzie iż odpowiedzialność za długi ograniczać się będzie do wartości spadku. W taki przypadku konieczna będzie inwentaryzacja majątki spadkowego i ustalenie jego wartości.

Share On Facebook
Share On Twitter
Share On Linkedin

Add a Comment